Initiaal

Na zijn studie biochemie en promotie farmacologie aan de Universiteit Leiden koos Jos van den Broek (1951) zeer bewust voor een loopbaan in de wetenschaps­communicatie. Hij was ruim twintig jaar wetenschapsjournalist, wetenschaps­illustrator en bladenmaker, onder andere als hoofdredacteur van Bionieuws en Natuur & Techniek. Bij dat laatste tijdschrift was hij verantwoordelijk voor de restyling tot magazineformaat. Inmiddels doceert prof. Jos van den Broek wetenschapscommunicatie in Leiden, waar hij sinds 2006 de Van Walree-leerstoel voor (bio)medische wetenschaps­communicatie bekleedt.

Enkele jaren geleden ontdekten Jos van den Broek en enkele collega’s dat er geen coherent boek bestaat over de drie belangrijkste aspecten van visuele communicatie: kijken, begrijpen en overtuigd worden. Deze ontdekking leidde tot een zoektocht, die recent uitmondde in het boek Beeldtaal. Tijdens Zomer­typosium spreekt Jos van den Broek over de drietrapsraket van visuele communicatie, waarbij Gestalt-wetten (kijken), semiotiek (begrijpen) en visuele retorica (overtuigd worden) als een onlosmakelijke drie-eenheid de revue zullen passeren. In een interactief college komt het maken van infographics aan de orde. Want, zo legt Jos van den Broek uit: “Alles kun je uitleggen met een plaatje!”

Het boek Beeldtaal – Perspectieven voor makers en gebruikers verscheen dit jaar bij Boom onderwijs.

Weinig illustratoren kunnen werk voorleggen, dat zo verscheiden is als dat van Klaas Verplancke (1964). Sinds 1990 publiceerde hij ontelbare prenten voor alle leeftijden van peuters tot volwassenen bij uitgeverijen in binnen- en buitenland. Zijn eerste illustraties maakte Klaas Verplancke in uniform. Als dienstplichtige verzorgde hij de vormgeving van het militaire weekblad Vox en waar foto’s ontbraken, vulde hij al tekenend de lege plekken in. Het ontwerpersvak heeft hij geleerd aan het Sint-Lucas in Gent, waar hij van 1982 tot 1986 Publicitaire Grafiek en Fotografie studeerde.

Klaas Verplancke is intussen een natio­naal en internationaal prijsbeest. Hij werd genomineerd voor vele cultuurprijzen en ontving als eerste Vlaming een dubbele bekroning met de Bologna Ragazzi Award. Recent verscheen The First Klaasbook een overzichtsboek van zijn 20-jarige loopbaan als illustrator (en schrijver). De rode draad door al die illustraties is een humor, die varieert van mild tot sardonisch, een poëtische verbeelding en een dwarse, surrealis­tische kijk op de werkelijkheid.

Het boek The First Klaasbook, verscheen vorig jaar bij Oogachtend Leuven. Het kan op het Typosium worden gekocht en zal door Klaas worden gesigneerd.

www.klaas.be

Dick Matena (1943) heeft een indrukwekkende staat van dienst als striptekenaar. In 1960 begon hij bij de Toonder Studio’s in Amsterdam en tekende hij onder andere aan ‘Tom Poes’ en ‘Panda’. In 1964 begon hij als freelancer voor diverse weekbladen. Vanaf de jaren tachtig richt Dick Matena zich op een ouder publiek. Hij maakt o.a. de serie Mythen, een persoonlijke visie op het leven van tal van beroemdheden.

Een ambitieus project van Dick Matena is het in stripvorm gieten van klassiek geworden romans uit de (internationale) literatuurgeschiedenis. In 2000 tekende hij de strip Rechter Tie naar een verhaal van Robert van Gulik. In de zomer van 2001 begon Dick Matena aan een bewerking in stripvorm met integrale tekst van De Avonden van Gerard Reve. Later volgden soortgelijke bewerkingen van o.a. Kort Amerikaans van Jan Wolkers en Kaas van Willem Elsschot.

Recent verscheen de correspondentie van Dick Matena met Marten Toonder, waarin de meester tot de leerling sprak: ‘Je bent een schrijver, jongen, al maak je nóg zulke mooie prentjes.’

Het boek Wat jij, jonge vriend – Brieven 1979-1991, Dick Matena & Marten Toonder verscheen dit jaar bij De Bezige Bij.

Wij hebben Frank-Ivo van Damme – met een knipoog naar Koppermaandag – bereid gevonden om een speciale prent te vervaardigen, die door hem op 28 augustus ten doop wordt gehouden. Frank-Ivo van Damme (1932) is graficus en studeerde aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten en het Nationaal Hoger Instituut voor Schone Kunsten, beide in Antwerpen, en is alumnus (1971) van het Plantin Genootschap.

Wereldwijd is Frank-Ivo van Damme bekend voor zijn grafische kunsten en bovenal voor zijn Ex-Libri in hout- of kopergravures, waarvan hij er meer dan 700 op zijn naam heeft staan. Veel van deze gravures zijn erotisch getint en zijn zéér in trek bij verzamelaars. Zijn interesse in wereldliteratuur ziet men terug in zijn grafisch werk en Frank-Ivo van Damme zoekt evenwicht tussen tekst en beeld en beseft hoe belangrijk een bijbehorende tekst is voor de ondersteuning van zijn beeld.

‘Als laureaat van het PG 1971 kan ik niet anders dan vereerd zijn om met een kopergravure te mogen bijdragen tot het succes van het Zomertyposium 2010.’

Het boek Exlibris collection of Frank-Ivo van Damme, een uitgave van de Shanghai Fu Xian Zhai Exlibris Organisation verscheen vorig jaar.

Initiaal maakt zich op voor haar eerste lustrum zomertyposium op 28 augustus 2010

Koppermaandag markeert het begin van het nieuwe jaar voor vele makers en liefhebbers van het goedverzorgde boek. Uiteraard wenst Initiaal u en de uwen alle goeds voor 2010. Wij voegen er graag nog iets aan toe: de aankondiging van onze lustrumeditie van het zomertyposium op 28 augustus aanstaande. Ditmaal vormt beeldtaal|taalbeeld het centrale thema. De formule van de afgelopen jaren blijft gehandhaafd tijdens de laatste zaterdag van augustus vanaf 10.00 uur op de zolders van het Antwerpse museum Plantin-Moretus aan de Vrijdagmarkt. Een drietal sprekers van naam en faam verzorgt een inleiding en gaat de discussie aan met het publiek en met elkaar. Uiteraard zal de lancering van de nieuwe Typosium-prent niet ontbreken.

De activiteiten van Initiaal zijn vooral ook bedoeld voor het aanhalen en versterken van de contacten van liefhebbers en makers van het goedverzorgde boek en daartoe biedt deze lustrumeditie van Zomertyposium alle gelegenheid.

Voor wie nog eens wil terugblikken op de editie van 2009 vindt hier het volledige verslag in PDF-formaat.

Ook de verslagen van 2007 en 2008 kan uw hier downloaden.

Bekroningen

In 2004 werden na een onderbreking van een aantal jaar de Plantin-Moretusprijzen voor de best verzorgde boeken in Vlaanderen opnieuw uitgereikt. In 2009 was ‘Bekroningen’ het thema van het vierde Zomertyposium van Initiaal, de alumnivereniging van het Plantin Genootschap. Twee laureaten van de Plantin-Moretusprijzen toonden voorbeelden uit eigen werk en lichtten aan de hand daarvan hun overwegingen en ontwerpbeslissingen toe; één jurysecretaris schetste de gang van zaken achter de schermen.

Aan het woord waren Jurgen Maelfeyt, Nele Reyniers en Wim De Mont.

Lees verder in dit PDF-verslag van Martijn Van Groningen.